Az Sayıda Gbt Yapan Polise Verilen Ceza

Sorunuz: Merhaba, yazın turizmden dolayı yoğunluğun çok olduğu ancak kışın ilçe sakinlerinin bile neredeyse uğramadığı bir yerde polis olarak görev yapmaktayım. Karakol amirimiz tarafından günlük en az 50 gbt yapmamız şifaen söylendi. Ancak kışın ilçeye kimse gelmediği ve gelen az sayıdaki ilçe sakinleri arasında da şüpheli kimse olmayıp çoğunu tanıdığımız için 33 kişinin gbt kaydını sorgulayabildik. 50 gbt sorgusu yapmadığımız için amirimiz tarafından bize rapor tutularak “Amirin usulüne göre verdiği emri yerine getirmemek.” maddesinden ben ve bir arkadaşıma 10 ay kıdem tenzili cezası verildi. Bu cezanın iptal edilmesi mümkün mü?

Cevabımız: Değerli polis memuru takipçimiz, öncelikle geçmiş olsun dileklerimizi sunuyor ve hakkınızda verilen bu disiplin cezasının hukuka aykırı olması gerekçesiyle idare mahkemesi nezdinde iptal edilmesi gerektiğine dair hukuki açıklamamızı yapalım;
Dosyanızı incelediğimizde günlük 50 gbt yapmanız istenmesine rağmen 33 gbt yaptığınızdan dolayı hakkınızda 7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında KHK kabul edilmesine dair kanun 8.maddesinin 5/ç-4 uyarınca “Amirin usulüne göre verdiği emri yerine getirmemek.” disiplin suçunu işlediğiniz iddiasıyla 24 ay uzun süreli durdurma cezası ile tecziyeniz istenmiş, geçmiş yıllardaki görev hizmetinize bakıldığında daha önce hiç ceza almadığınız ve siciliniz temiz olduğundan dolayı bir alt ceza olan 10 ay kıdem tenzili cezası verildiği görülmektedir.

Polis Vazife ve Salahiyet Kanunu gereğince emir sözlü veya yazılı olarak verilebilir. Emir kavramı, doktrinde “…üstünlük yetki ve kudretini haiz bir merci tarafından, belirli bir hareketin yapılması veya yapılmaması maksadıyla, ast durumunda bulunan kimseye yönelmiş ve açıklanmış bir irade beyanı.” şeklinde tanımlanmıştır. Amirin verdiği emir konusu PVSK Madde 2’de “Kamu düzeni ve kamu güvenliğinin sağlanmasından sorumlu olan Polis; amirinden aldığı emri, kanun, tüzük ve yönetmelik hükümlerine aykırı görürse, yerine getirmez ve bu aykırılığı emri verene bildirir. Ancak, amir emrinde ısrar eder ve bu emrini yazılı olarak yenilerse, emir yerine getirilir. Bu halde, emri yerine getiren sorumlu olmaz. Konusu suç teşkil eden emir hiçbir suretle yerine getirilmez. Yerine getirenler sorumluluktan kurtulamaz.” şeklinde açıklanmıştır. Ayrıca PVSK Madde 4 polise durdurma ve kimlik sorma yetkisini şu şekilde açıklamıştır;
“Polis, kişileri ve araçları;
a) Bir suç veya kabahatin işlenmesini önlemek,
b) Suç işlendikten sonra kaçan faillerin yakalanmasını sağlamak, işlenen suç veya kabahatlerin faillerinin kimliklerini tespit etmek,
c) Hakkında yakalama emri ya da zorla getirme kararı verilmiş olan kişileri tespit etmek,
ç) Kişilerin hayatı, vücut bütünlüğü veya malvarlığı bakımından ya da topluma yönelik mevcut veya muhtemel bir tehlikeyi önlemek, amacıyla durdurabilir.
Durdurma yetkisinin kullanılabilmesi için polisin tecrübesine ve içinde bulunulan durumdan edindiği izlenime dayanan makul bir sebebin bulunması gerekir. Süreklilik arz edecek, fiilî durum ve keyfilik oluşturacak şekilde durdurma işlemi yapılamaz.”

PVSK Madde 4’te polisin durdurma ve kimlik sorma yaparken mevcut veya muhtemel bir tehlikeyi önlemek, makul bir sebebin bulunması ve keyfilik oluşturmadan yapması gerektiği açıkça belirtildiği görülmektedir. Amiriniz tarafından size 50 adet gbt yapılması yönünde verilen şifaî emrin kanuni dayanağı bulunmamakta olup; bu limiti tamamlamanız için PVSK Madde 4’te geçerli olan sebepler olmadan keyfi olarak kişileri durdurmanız ve kimlik sormanız yönünde emir verildiği açıkça anlaşılmaktadır. Bir limite dayalı gbt yapmak kanuni olmadığından amirin kanuna istinat etmeyen bu emri yazılı hale getirip size tebliğ etmesi gerekmektedir. Ancak dosyanızı incelediğimizde böyle bir yazılı emrin olmadığı görülmüştür. Yazılı olarak verilecek olan bu emrin suç olduğunu amir bildiği için muhtemelen yazılı olarak vermekten çekinmiştir. Ayrıca amir tarafından böyle bir emir verilse dahi memur bu emri yerine getiremez zira ortada makul bir sebep, muhtemel bir tehlikeyi önleme gibi durumlar söz konusu olmadığından yapılacak olan bu durdurma ve kimlik sorma işlemi yasal dayanağı olmayan günlük 50 gbt limitini doldurmak için, tamamen keyfi olarak yapıldığı açıktır. Bu ise bir suçtur.

Nüfusun çok az olduğu bir ilçede, meteoroloji verilerine bakıldığında o gün yağmur yağdığı, bu yüzden az sayıda insanın dışarı çıkmış olacağı hayatın olağan akışına uygunluk ilkesi kapsamında değerlendirildiğinde ve ayrıca akşam görev yaptığınız da göz önünde bulundurulduğunda 33 gbt yapılmış olmanız son derece makul bir sayıdır. Size isnat edilen “Amirin usulüne göre verdiği emri yerine getirmemek.” suçunun işlendiği iddiası gerçeği yansıtmamaktadır, zira bu suçun işlendiğinin kabul edilebilmesi için hiç gbt yapmamış olmanız gerekmektedir. Oysa siz makul bir sayıda gbt yapmışsınız. Bu yüzden size “Amirin usulüne göre verdiği emri yerine getirmemek.” maddesinden ceza verilmesi hukuka aykırı olup, bunun yerine her ne kadar 50 gbt emri kanunsuz ve keyfilik teşkil ediyorsa da 33 gbt sorgusu yaptığınız için hakkınızda 7068 sayılı kanun madde 8 geçen “Görevde kayıtsızlık göstermek, görevi savsaklamak veya geçerli bir özrü olmaksızın belirtilen sürede bitirmemek”suçu işlediğiniz yönünde soruşturma açılmış olması gerekmekteydi.

Size 7068 sayılı kanun madde 8 gereği “Görevde kayıtsızlık göstermek, görevi savsaklamak veya geçerli bir özrü olmaksızın belirtilen sürede bitirmemek” maddesinden dahi işlem yapılamaz, zira yukarıda açıkladığımız kanun maddelerinde 50 gbt limitinin kanuni dayanağının olmadığı bir diğer deyişle kanunsuz emir olduğu, makul sebep olmadan limiti doldurmak için gbt’nin yapılması keyfilik olacağından suç teşkil ettiği PSVK Madde 4’te sabit olup; çalıştığınız ortam ve şartlara da bakılınca 33 gbt yapmanızın makul olduğu ve 7068 sayılı kanun madde 8 gereği “Görevde kayıtsızlık göstermek, görevi savsaklamak veya geçerli bir özrü olmaksızın belirtilen sürede bitirmemek” maddesinden de size ceza verilemeyeceği açıktır.

Ayrıca amir tarafından size 50 gbt yapmanız gerektiğine dair dosyada tutulan rapordan başka hiçbir somut delil olmadığı görülmektedir. Anayasa’nın 38. Maddesi “Suçluluğu hükmen sabit oluncaya kadar kimse suçlu sayılamaz.” şeklinde olup Masumiyet Karinesi gereği suçu ispatlanana kadar kimse suçlu sayılamaz. Bir kimseye ceza verilebilmesi için her türlü şüpheden uzak, kesin ve inandırıcı delillerin olması gerektiğinden ve dosyanızda amir tarafından size emir verildiğine dair hiçbir somut delil olmadığından suçunuz ispatlanamamıştır.

Yukarıda açıkladığımız gerekçelerden dolayı hakkınızda açılan soruşturma sonrası verilen cezanın hukuka aykırı olduğu gerekçesiyle idare mahkemesi tarafından iptal edilmesi gerekmektedir.

ÖNEMLİ: Disiplin cezası alan, Rızasız tayini çıkartılan, Eş durumu ataması yapılmayan, POMEM/PMYO’dan ilişiği kesilen, Rütbe terfiî alamayan ya da herhangi bir nedenden dolayı idare veya kurum ile sorun yaşayanlar, bize ulaşmanız durumunda sorunlarınızın çözümü için davalarınız açılacaktır. İletişim bilgilerimizden bize ulaşabilirsiniz.

www.polishukuk.com
“Adalete Açılan Kapı”